Wat is temperatuurglide?
R455A en R454C zijn koudemiddelmengsels die uit verschillende componenten bestaan. Tijdens het verdampen verandert daardoor de temperatuur van het koudemiddel. We spreken hierbij over drie temperaturen:
- Bubble-point: het punt waar het vloeibare koudemiddel begint te verdampen.
- Dew-point: het punt waar het koudemiddel volledig verdampt is.
- MID-point: de gemiddelde temperatuur tussen Bubble- en Dew-point.
Het verschil tussen Bubble en Dew noemen we de temperatuurglide. En net die glide moeten we meenemen wanneer we een verdamper selecteren.
Temperatuurverloop van Bubble- naar Dew-point doorheen de verdamper, met het MID-point als gemiddelde referentie
Waarom selecteren op MID-point?
Een verdamper werkt over zijn volledige oppervlak. Het koudemiddel komt binnen en doorloopt tijdens het verdampen de temperatuurglide richting Dew-point. Voor de selectie kijken we daarom naar de gemiddelde verdampingstemperatuur over de verdamper. Dat is het MID-point. Door op MID-point te selecteren, krijgen we een realistischer beeld van de capaciteit die de verdamper onder de gekozen omstandigheden kan leveren. En dat verschil kan groter zijn dan je op het eerste gezicht zou verwachten.
Praktisch voorbeeld: dezelfde verdamper, een groot verschil
Om dit duidelijk te maken, hebben we dezelfde verdamper twee keer geselecteerd. We gebruiken in beide gevallen:
Koudemiddel: R455A
Luchttemperatuur: 0 °C
Verdamper: AGC 352E6
Verdampingstemperatuur: -8 °C
Het enige verschil is de referentie van de verdampingstemperatuur.
Bij een selectie op -8 °C Dew geeft de software voor deze verdamper een capaciteit van 9,96 kW.
Selecteren we exact dezelfde verdamper op -8 °C MID-point, dan bedraagt de capaciteit 5,28 kW.
Dat is een verschil van bijna 4,7 kW.
De verdamper zelf is uiteraard niet veranderd. Het verschil ontstaat doordat -8 °C Dew en -8 °C MID niet dezelfde werkconditie voorstellen. Bij dezelfde ingevoerde verdampingstemperatuur rekent de software dus met twee verschillende referentiecondities. Dat verklaart waarom ook de opgegeven capaciteit zo sterk verschilt.
Wat betekent dit in de praktijk?
Stel dat je voor een project ongeveer 10 kW koelcapaciteit nodig hebt. Wanneer je alleen naar de selectie op -8 °C Dew kijkt, lijkt deze verdamper met 9,96 kW nagenoeg perfect te passen. Maar wanneer -8 °C eigenlijk de gewenste MID-point verdampingstemperatuur is, levert dezelfde verdamper volgens de selectie slechts 5,28 kW. Dat is een heel ander verhaal.
Het voorbeeld toont vooral hoe belangrijk het is om niet zomaar een verdampingstemperatuur in de selectiesoftware in te voeren. Je moet ook weten naar welk referentiepunt die temperatuur verwijst.
En wanneer gebruiken we Dew-point?
Dew-point is zeker niet verkeerd. Het heeft alleen een andere functie. Voor het bepalen van de oververhitting aan de uitgang van de verdamper gebruiken we bijvoorbeeld Dew-point als referentie. Een eenvoudige manier om het onderscheid te onthouden:
Bubble → begin van de verdamping
MID → selectie van de verdamper
Dew → einde verdamping en referentie voor oververhitting
Correct selecteren begint met de juiste gegevens
Met koudemiddelen met temperatuurglide is het dus belangrijk om verder te kijken dan alleen de verdampingstemperatuur. Controleer bij een selectie altijd of er gerekend wordt met Bubble, Dew of MID-point. Zoals het praktijkvoorbeeld laat zien, kan dat een aanzienlijk verschil maken in de opgegeven capaciteit.
Twijfel je over de juiste selectiecondities? Bij HEYTEC helpen we je graag bij de correcte selectie en dimensionering van je verdamper. Met ons technisch team en onze 7 Service Centers staan we klaar om je praktisch en gericht te ondersteunen.
Veelgestelde vragen
Speelt temperatuurglide bij elk koudemiddel een rol bij de selectie van een verdamper?
Nee. Temperatuurglide speelt vooral een rol bij zeotrope koudemiddelmengsels zoals R455A en R454C. Bij zuivere koudemiddelen is er geen temperatuurglide en vallen Bubble-, Dew- en MID-point samen.
Is een grotere temperatuurglide altijd nadelig voor de capaciteit?
Niet automatisch. Een grotere temperatuurglide betekent vooral dat de temperatuur van het koudemiddel tijdens de verdamping sterker verandert. Daardoor wordt het belangrijker om bij de selectie rekening te houden met de juiste gemiddelde verdampingstemperatuur. Een correcte selectie op MID-point helpt om de verdamper onder de juiste condities te beoordelen.
Gebruik je Dew-point voor het bepalen van de oververhitting?
Ja. Voor de oververhitting aan de uitgang van de verdamper reken je met Dew-point als verzadigingstemperatuur, terwijl je voor de selectie zelf van het MID-point uitgaat.